Najstarije loze na Balkanu su bile osnovane oko 1759.g. u Hrvatskoj. Neki hrvatski oficiri , koji su za vreme Sedmogodisnjeg rata bili u pruskom zarobljenistvu i tamo bili inicirani, obrazovali su izvestan broj loza u Hrvatskoj, izmedju 1759. i 1777.godine. Prva oficirska loza koja je osnovana u HR 1759.g. nosila je ime
"Ratno prijateljstvo u Glini" (L' Amitie de Guerre a Glina)Zasluga za uvodjenje masonstva u Hrvatsku i Slavoniju pripada pukovniku Ivanu Draskovicu i nekolicini clanova njegove porodice. Smatra se da je IvanDraskovic, posto je napustio vojsku, u Zagrebu osnovao 1773.g. lozu pod imenom "Prudentia". "Savrseno jedinstvo, kasnije je promenila naziv u "Libertas".Prve tri loze, u Glini, Zagrebu i Varazdinu, imale su francuska imena i radile su na francuskom. Clanovi loze Libertas na sednicama su se sluzili latinskim; medjutim, posto neki njeni clanovi nisu razumeli taj jezik, izdvojili su se i 1775.g. obrazovali lozu na nemackom jeziku, nazvanu
1773.g. Draskovicev saradnik, grof Stefan Nicki osniva u Osijeku, u Slavoniji, lozu "Vigilantia" koja ce se kasnije zvati "Zur Wachsamkeit" (Budnost).
Krajem 18.veka u Beogradu je delovala jedna loza koja je radila na turskom jeziku i ciji clanovi su bili: turski vezir tadasnjeg Beogradskog pasaluka, Veliki Hadzi Mustafa pasa (prozvan 'Srpska majka'), mitropolit Metodije, Janko Katic, Petar Icko, grcki rodoljub i pesnik Riga od Fere. Ne postoje tacni podaci kada je osnovana ova loza. Petar Icko pocetkom 19.veka u Zemunu uz pomoc masona (pre svega mitropolita Stratimirovica) zapocinje diplomatsku akciju u cilju resavanja hriscanskog pitanja u Bg pasaluku. Veliki je uticaj Icka u oslobodjenju Srbije od turske vlasti, ali zasluge imaju i drugi masoni. Medjutim, od 1813.g. u Srbiji svaka masonska delatnost je bila prekinuta(tu dolazi Becki kongres, Sveta alijansa).
Oko 1848.g. u beogradskoj tvrdjavi postojala je loza "Ali Koc" ciji su clanovi bili Turci i Srbi, medju njima je bio i pesnik Sima Milutinovic.
Posle dugog doba neaktivnosti koja je obuhvatala sve delove nekadasnje Jugoslavije, SZ se ponovo javilo oko 1872.g. u Hrvatskoj gde se formira loza "Zur Nachstenliebe" (Ljubav prema bliznjem), 1890g. ili 1892.g. u Zemunu se formira jos jedna loza koja se posle dve godine svoga rada premesta u Pancevo. Posto su ove loze radile na nemackom jeziku, nisu imale veliki uticaj na intelektualni zivot pasu se brzo ugasile.
U isto vreme SZ se ponovo javlja u Srbiji i Veliki orijent Italije osniva 1876.g. u Beogradu lozu "Luce dei Balkani" (Svetlost Balkana). Ova loza se odlikovala intelektualnom elitom. Godine 1878. Berlinski kongres donosi nezavisnost Srbiji. Tada se javljaju nove loze. U Beogradu je 1881.g. osnovana loza "Srbska zadruga". Na zalost, ona se ugasila dve godine kasnije u politickim previranjima koja su potresala zemlju. Posto se bura stisala, iste godine (1883.) obrazovana je loza "Sloga, rad i postojanstvo".
1890.g. stvorena je lza "Pobratim", u cilju zblizavanja sa madjarskim narodom: stoga su zatrazili masonsku zastitu od Velike simbolicke loze Ugarske. Pobratim je za kratko vreme (1892.g.) uspela da usnuje lozu "Nemanja" u Nisu.
Godine 1908. kada je doslo do aneksije Bosne, loza Pobratim u orijentu Beograd prestala je da se pokorava Velikoj lozi Ugarske i proglasila je svoju nezavisnost od svake strane Obedijencije(sto je inace bilo dogovoreno sa svim bg lozama).
Zahvaljujuci prijateljstvu Vrhovnog saveta Grcke i zalaganju njegovog Velikog zapovednika Kefalasa, stvoren je 9.maja 1912. "Vrhovni savet Srbije". Sve ondasnje radionice u Srbiji prihvatile su zastitu, osim loze "Union" (Jedinstvo) koja je ostala pod Obedijencijom Velikog orijenta Francuske. Ta nova masonska vlast bila je jednoglasno priznata na Kongresu Skotskog obreda u Vasingtonu, oktobra 1912g. Naredne godine izbija Balkanski rat i rad u lozama je privremeno prekinut.
U oktobru 1918.g. hrvatske loze odvajaju se od Velike loze Ugarske, a 10.januara 1919. obrazuju "Veliku maticu lozu Ljubav bliznjega". Medjutim, ova loza brzo prestaje da radi i formira se loza "Grof Ivan Draskovic". Medjutim, ubrzo zatim dolazi do ujedinjenja celokupnog jugoslovenskog SZ.
9.juna 1919.g. u Orijentu Zagreba odrzana je vanredna sednica svihsrpskih, hrvatskih i slovenackih loza.Posto su dobile redovan otpust od odgovarajucih vlasti, kakoone koje su bile pod Obedijencijom Vrhovnog saveta Srbije, tako i one koje su bile pod Obedijencijom Velike simbolicke loze Ugarske, sve ove loze proglasile su "Veliku lozu Srba, Hrvata i Slovenaca - Jugoslavija", cije je sediste smesteno u Beograd. Prvi Veliki majstor bio je guverner Narodne banke Djordje Vajfert, sa pomocnicima dr Adolfom Mihalicem iz Zagreba i profesorom Svetom Stojkovicem iz Beograda.
"Zu den drei Drachen" (Kod tri zmaja). Ona je dobila svestlost od berlinske Velike loze "Kod tri kugleKasnije opet menja naziv u Zur Freundschaft (Kod prijateljstva).U to vreme najistaknutiji Srbi u juznoj Ugarskoj vodili su razgranatu masonsku delatnost; medju njima karlovacki mitropolit Stefan Stratimirovic, episkop Josif Jovanovic Sakabenta, izdavac Stevan Novakovic. Celokupna i snazna Draskoviceva aktivnost bila je usmerena na stvaranje Velike loze Hrvatske. Gotovo sva braca su imala visoke duznosti i bila su zdusno posvecena dobrobiti naroda: osnivane su skoli i biblioteke, nastojeci neprekidno da "podignu covecanstvo na visi nivo". Ova delatnost je dobila naziv "Sistem Draskoviceve Stroge Opservacije". 1777.g. formirana Velika loza "In der Provins der Freiheit" (U pokrajini slobode), koja je radila po sistemu "Draskoviceve opservacije". Naredne godine Ivan Draskovic je izabran za Velikog majstora ove loze.U Konstituciji Draskoviceve opservance, snazno je zauzet stav protiv kmetstva i zahtevano je da se sa ljudima iz nizih slojeva postupa covecno, jer svi ljudi su rodjeni jednaki. Velika loza se 1781.g. povezala sa Becom. Posle Draskoviceve smrti mere koje je carska vlast preuzela protiv masona dovele su do prekida masonskih delatnosti: 1787.g.sve loze u HR bile su zatvorene. U periodu od 1809-1813, pod vlascu Napoleona stvoreno je nekoliko loza pod pokroviteljstvom Velikog Orijenta Francuske. Posle odlaska Francuza 1814.g, masonska delatnost je zamrela u ovim krajevima.". " (L' Union parfaite)U ovoj radionici bio je iniciran biskup Zagreba, Maksimilijan Vrhovac (jedna od zagrebackih loza nosi njegovo ime od 1932.g.). Treca radionica, po redosledu nastanka, bila je loza .